गण्डकी । पोखरा, भरतपुर र लुम्बिनीलाई जोडेर ‘सिल्भर ट्रयाङ्गल’ अवधारणाअन्तर्गत पर्यटन प्रवर्द्धनको साझा पहल अघि बढाइएको छ । पर्यटन विकास, प्रचारप्रसार र आपसी सहकार्यलाई प्रभावकारी बनाउन तीनवटै स्थानीय तहले विगतमा भएको समझदारी कार्यान्वयनमा अग्रसरता लिएका हुन् ।
कास्कीको पोखरा महानगरपालिका, चितवनको भरतपुर महानगरपालिका र रूपन्देहीको लुम्बिनी सांस्कृतिक नगरपालिकाबीच पर्यटन प्रवर्द्धन, असल अभ्यास आदानप्रदान तथा सहकार्यका लागि समझदारी भएको थियो ।
सोही समझदारी कार्यान्वयनका लागि भरतपुर महानगरपालिकाले सोमबार सरोकार भएका पक्षसँग अन्तरक्रिया गरी सुझाव सङ्कलन गरेको छ । कार्यक्रममा तीनै स्थानीय तहका प्रमुख तथा जनप्रतिनिधि, प्रशासक, निजी क्षेत्रका अगुवा र पर्यटन व्यवसायीले तीनवटै गन्तव्यको पर्यटन विकासका लागि साझा प्रतिबद्धता जनाएका छन् ।
कार्यक्रममा जिल्ला समन्वय समिति चितवनका प्रमुख नारायणप्रसाद अधिकारीले पोखरालाई साहसिक पर्यटन, भरतपुरलाई प्रकृति र लुम्बिनीलाई संस्कृतिसँग जोडेर प्रवर्द्धन गर्नुपर्ने बताए । पर्यटन पूर्वाधार निर्माणसँगै सरसफाइ र वातावरणीय स्वच्छतामा पनि ध्यान दिनुपर्ने उनको भनाइ थियो ।
पोखरा महानगरपालिकाका प्रमुख धनराज आचार्यले पर्यटनमार्फत तीनै सहरको अर्थतन्त्र समृद्ध बनाउने उद्देश्यले ‘सिल्भर ट्रयाङ्गल’को अवधारणा अघि सारिएको बताए । गत जेठमा तीन स्थानीय तहबीच भएको समझदारीअनुसार पोखरा महानगरले आफ्नो नीति, योजना तथा कार्यक्रममा यसलाई समेटेको उनले जानकारी दिए ।
“अब व्यवसायदेखि व्यवसाय (बीटूबी) र सरकारदेखि सरकार (जीटूजी) सहकार्यलाई ठोस र मूर्त रूपमा अगाडि बढाउनुपर्छ”, आचार्यले भने, “नेपाल भित्रिने पर्यटकले पोखरा, चितवन र लुम्बिनी एकैपटक घुम्ने गरी यातायात सम्पर्कदेखि पर्यटकीय सेवासुविधा विस्तारमा जोड दिनुपर्छ ।”
लुम्बिनी सांस्कृतिक नगरपालिकाका कार्यवाहक प्रमुख कल्पना हरिजनले पर्यटन विकासका लागि निजी क्षेत्रको लगानी प्रोत्साहित गर्नुपर्ने बताइन् । पोखरा र गौतमबुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थललाई दिगो रूपमा सञ्चालन गर्न पनि सबै पक्षले पहल गर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो ।
पोखरा भ्रमण वर्ष २०२५–२०२६ का संयोजक गोपी भट्टराईले पर्यटन प्रवर्द्धनमा सरकार र निजी क्षेत्रबीच सहकार्य आवश्यक रहेको बताए । प्राकृतिक विपद्का कारण पछिल्लो समय पर्यटन क्षेत्रमा असर परिरहेको उल्लेख गर्दै उनले नेपाल खुला र सुरक्षित छ भन्ने सन्देश विश्वभर पुर्याउनुपर्नेमा जोड दिए ।
पोखरा पर्यटन परिषद्का अध्यक्ष हरि भुजेलले पर्यटकको बसाइ अवधि लम्ब्याउने गरी योजना बनाउनुपर्ने बताए । चितवन उद्योग वाणिज्य सङ्घका अध्यक्ष चिरञ्जीवी सुवेदीले तीन स्थानीय तहबीच व्यावसायिक सञ्जाल विस्तार र संयुक्त प्रचारप्रसारमा ध्यान दिनुपर्ने बताए ।
नेपाल पर्यटन बोर्डका कार्यकारी सदस्य सन्तोष पोखरेलले पर्यटकीय गन्तव्यको डिजिटल माध्यमबाट प्रचारप्रसार गर्नुपर्नेमा जोड दिए । भरतपुर महानगरपालिकाका कार्यवाहक प्रमुख चित्रसेन अधिकारीले नेपालको पहिचानसँग जोडिएका तीनवटै गन्तव्यको प्रवर्द्धनका लागि सहकार्य र साझेदारी आवश्यक रहेको बताए । उनले छिट्टै ‘सिल्भर ट्रयाङ्गल’ पर्यटन मेला (ट्राभल मार्ट) आयोजना गरिने जानकारी दिए ।
गत जेठ २६ गते तीन स्थानीय तहबीच भएको समझदारीपत्रमा प्रत्येक वर्ष पालैपालो ‘सिल्भर ट्रयाङ्गल’ पर्यटन मेला आयोजना गर्ने, आवश्यकताअनुसार बीटूबी तथा जीटूजी बैठक सञ्चालन गर्ने र संयुक्त रूपमा पर्यटन प्रवर्द्धन तथा बजार विस्तार अभियान चलाउने उल्लेख छ ।
समझदारीअनुसार तीनवटै गन्तव्यको प्रवर्द्धनका लागि संयुक्त ब्रोसर, भिडियो तथा डिजिटल सामग्री उत्पादन र वितरण गरिनेछ । पर्यटकलाई आवश्यक सूचना उपलब्ध गराउन डिजिटल सूचना बोर्ड स्थापना गर्ने योजना पनि समेटिएको छ । सोही योजनाअन्तर्गत भरतपुर महानगरपालिकाको कार्यालय परिसरमा राखिएको डिजिटल सूचना बोर्डको सोमबार शुभारम्भ गरिएको छ ।
समझदारीपत्रमा पर्यटन व्यवसायी, होटल, ट्राभल एजेन्सी तथा स्थानीय समुदायबीच सहकार्य र सञ्जाल विस्तार गर्ने, सांस्कृतिक, शैक्षिक तथा पर्यटन आदानप्रदान कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने र पर्यटन प्रवर्द्धनका लागि स्थानीय, प्रदेश तथा सङ्घीय सरकार, नेपाल पर्यटन बोर्ड तथा विकास साझेदार संस्थासँग समन्वय गर्ने विषय पनि समावेश छन् ।
तीनवटै गन्तव्यलाई समेटेर एकीकृत पर्यटकीय प्याकेज विकास गर्ने योजना रहेको जनाइएको छ । यसबाट पोखराको साहसिक पर्यटन, चितवनको प्राकृतिक सम्पदा र लुम्बिनीको धार्मिक तथा सांस्कृतिक पहिचानलाई एउटै पर्यटकीय यात्रामा जोड्ने अपेक्षा गरिएको छ ।