हिउँदमा काठमाडौँको विद्युत माग धान्न ऊर्जा मन्त्रालयले बनायो एकीकृत रणनीति

काठमाडौँ । सरकारले आगामी जाडोयाममा काठमाडौँ उपत्यकामा हुन सक्ने विद्युतको अत्यधिक मागलाई सम्बोधन गर्दै निर्बाध र सहज आपूर्ति सुनिश्चित गर्न एकीकृत रणनीति बनाएको छ । 

Watch On

ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्रालय र नेपाल विद्युत प्राधिकरणले आगामी जाडोमा उपत्यकाको विद्युत माग सामान्य अवस्थामा ६६० मेगावाट र उच्च चापका बेला ७०० मेगावाटसम्म पुग्ने प्रक्षेपण गर्दै सोही अनुसारको पूर्वाधार सुदृढीकरण र लोड व्यवस्थापन गर्ने रणनीति बनाएको हो । 

ऊर्जा मन्त्री विराजभक्त श्रेष्ठका सल्लाहकारहरू, नेपाल विद्युत प्राधिकरणका प्रबन्ध निर्देशक (एमडी) तथा वितरण, प्रसारण, आयोजना व्यवस्थापन निर्देशनालय (पीएमडी) र ऊर्जा महाशाखाका उच्च अधिकारीहरूबिच हालै सम्पन्न विशेष समीक्षा बैठकले काठमाडौँ उपत्यकासहित देशका प्रमुख शहरहरूमा विद्युत प्रवाह निरन्तर कायम राख्ने निर्णयहरू गरेको छ ।

ऊर्जा महाशाखाका प्रमुख सुनिल पौडेलले काठमाडौँ उपत्यकामा जाडोयाममा विद्युत आपूर्ति प्रभावित हुन नदिन मन्त्रालय र प्राधिकरणले उच्च प्राथमिकताका साथ काम गरिरहेको बताए । 'हिउँदमा काठमाडौँ उपत्यकामा विद्युतको माग वृद्धि हुने भएकाले सम्भावित चापलाई ध्यानमा राखेर पूर्वाधार सुदृढीकरण र वैकल्पिक आपूर्तिको तयारी थालिएको छ,' पौडेलले भने, 'प्राकृतिक विपत्तिका कारण प्रभावित भएका प्रसारण लाइनको मर्मत द्रुत गतिमा अघि बढाउने र निर्माणाधीन सहरी आयोजनाहरू छिटो सम्पन्न गरी ग्राहकलाई बिनाअवरोध गुणस्तरीय बिजुली पुर्‍याउन आवश्यक समन्वय र अनुगमन भइरहेको छ ।'

जाडोयाममा नदीहरूमा पानीको बहाव घट्दा देशको कुल ४ हजार १०० मेगावाट जडित क्षमता (जसमध्ये ३ हजार ७०० मेगावाट राष्ट्रिय ग्रिडमा आबद्ध)को उत्पादन घटेर करिब एक-तिहाइमा सीमित हुने गर्दछ । यस्तो सुख्खायामको प्राविधिक चापलाई सम्बोधन गर्न र आपूर्तिमा कुनै अवरोध आउन नदिन ग्रिड सञ्चालन विभाग, वितरण तथा ग्राहक सेवा निर्देशनालय र भार प्रेषण केन्द्रका प्रतिनिधिहरू सम्मिलित एक विशेष कार्यदल (टास्क फोर्स) गठन गर्ने निर्णय गरेको छ । यो कार्यदलले जाडोभर उपत्यकाको विद्युत प्रवाह र फिडर व्यवस्थापनको दैनिक अनुगमन गर्ने पौडेलले बताए ।

उनकाअनुसार उपत्यकाको आन्तरिक प्रणाली सुदृढीकरणका लागि चाबहिल सबस्टेसनको स्तरोन्नति गर्नुका साथै चाबहिल-सुकेधारा लाइनको निर्माण कार्यलाई द्रुत गतिमा अघि बढाएर तत्काल सञ्चालनमा ल्याइने भएको छ । यसैगरी, पाटन-चाबहिल १३२ केभी भूमिगत (अन्डरग्राउन्ड) केबल बिछ्याउने कामलाई तीव्र बनाउने निर्णय पनि बैठकले गरेको छ । जाडोयाममा आउने चापलाई व्यवस्थापन गर्न बुढानीलकण्ठ, चपली, भक्तपुरको मूलपानी र पाटन सबस्टेसन क्षेत्रका फिडरहरूको विस्तार तथा पुनःसंरचना गरिनेछ ।

यसैबिच, हालैको प्राकृतिक विपत्तिका कारण सिन्धुपाल्चोक क्षेत्रमा प्रसारण लाइनका १६ वटा टावरहरू बगेका र कुल १७ वटा टावर तत्काल निर्माण गर्नुपर्ने अवस्था रहेको बैठकमा जानकारी गराइएको थियो । सो क्षेत्रबाट उत्पादन भइरहेको १६५ मेगावाट विद्युत तत्काल काठमाडौँ उपत्यकामा भित्र्याउन प्राधिकरणले 'लाइडर सर्भे' सम्पन्न गरी टावर तथा फाउन्डेसनको डिजाइन अन्तिम चरणमा पुर्‍याएको प्रसारण निर्देशनालय प्रमुख नवराज ओझाले बताए । उनकाअनुसार आगामी सोमबारसम्म डिजाइन तयार गरी अन्य निर्माणाधीन आयोजनाहरूबाट टावरहरू ल्याएर सो ठाउँमा जडान गरिनेछ । टावरको अलाइनमेन्ट परिवर्तन गर्नुपरेमा मन्त्रीस्तरीय निर्णयमार्फत आवश्यक सहजीकरण गरी द्रुत रूपमा काम सम्पन्न गर्ने तयारी छ ।

यस्तै, बैठकमा भदौ १० गतेपछि पनि नेपालले भारततर्फ पिक समयमा १ हजार ५० मेगावाटसम्म विद्युत निर्यात गरिरहेको स्पष्ट पारिएको छ । हालै सार्वजनिक भएको ६५६ मेगावाट विद्युत निर्यातसम्बन्धी समाचारको प्रसङ्गमा स्पष्ट पार्दै, उक्त परिमाण विद्युत खरिद/बिक्रीका लागि उपलब्ध 'स्लट' मात्र भएको र नेपालको आन्तरिक खपत पूरा गरेर बचेको बिजुली मात्र निर्यात गर्ने नीति यथावत् रहेको जानकारी गराइएको छ ।