काठमाडौँ । नेपालको पूर्व–पश्चिम लम्बाइलाई आधार मान्ने हो भने चितवन करिव करिव बीच भागमा छ । चितवन यस्तो जिल्ला हो, जहाँ सतहत्तरै जिल्लाका मानिसहरुको बसोबास छ भन्ने मानिन्छ । र, यही चितवन अहिले मुुलुकको राजनीतिको केन्द्रमा छ ।
मुलुकको राजनीतिको केन्द्रमा रहेको चितवनमा अहिले के भइरहेको छ भन्ने चासो सर्वत्र छ । यो चासो सिर्जना हुनुको कारण हो– राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को प्रथम महाधिवेशन ।
रास्वपाले भन्ने गरेको छ– चितवन ‘रास्वपाको राजधानी’ हो । यही प्रसंगमा रास्वपा प्रवक्ता मनिष झाले भनेका छन्– ‘वीरगञ्जलाई आर्थिक राजधानी भनिन्छ, पोखरालाई पर्यटनको राजधानी भनिन्छ, जनकपुरधामलाई अध्यात्मको राजधानी भनिन्छ, काठमाडौँलाई संघीय राजधानी भनिन्छ । यसैगरी रास्वपाले चितवनलाई रास्वपाको राजधानी मानेको छ ।’
रास्वपाको उद्गम भूमि हो– चितवन । रास्वपाप्रति चितवनवासीको अपार समर्थन छ । अघिल्लो चुनावमै २ सिट जिताएको चितवनले यसपालि ३ सिट नै रास्वपालाई जितायो । त्यो पनि भारी मतका साथ ।
यतिमात्रै होइन, रास्वपा सभापति रवि लामिछानेलाई चितवनले असाध्यै माया गरेको छ । रवि राजनीतिमा नहुँदा पनि चितवनले उनलाई साथ दियो, रविले पार्टी खोलेपछि त चितवन रविका लागि चट्टान बनेर उभियो, नारायणी बनेर उर्लियो, रविको दुःखमा साथ दियो, खुसीमा रमायो ।
अहिले त्यही चितवनमा रास्वपाको प्रथम ऐतिहासिक महाधिवेशन हुँदैछ । देशभरका ‘घण्टीबाहक’हरु अहिले चितवनमा भेला भएका छन् । सम्भवतः चितवनले रवि र रास्वपाप्रति जुन माया देखाइरहेको छ, त्यसैकारण रवि र रास्वपाले आफ्नो पहिलो महाधिवेशनका लागि चितवन छानेको हुनुपर्छ ।
२०७९ असार ७ गते, काठमाडौँको सभागृहमा रविको नेतृत्वमा रास्वपा घोषणा गरिएको थियो । अहिलेसम्मको केन्द्रीय समिति, त्यतिबेलादेखिकै निरन्तरता हो । केही थपिए, फराकिलो हुँदै गयो, फरक यत्ति मात्रै हो । त्यही केन्द्रीय समितिको अन्तिम बैठक भरतपुरमा बस्यो– जहाँ रविले बितेका चार वर्षलाई भावुक बनेर सम्झिए ।
आज अपरान्ह गेस्टहाउस चौरमा उनै रविले पहिलो महाधिवेशनको उद्घाटन गर्नेछन् र त्यतिबेला उनलाई पार्टीको वरिष्ठ नेतासमेत रहेका प्रधानमन्त्री बालेन शाहले साथ दिनेछन् । जसरी विभिन्न नदीहरु मिलेर ‘नारायणी’ बन्यो, त्यसैगरी विभिन्न दल र समूह मिलेर अहिलेको रास्वपा बनेको हो ।
००००
आजदेखि तीन दिन चितवन रास्वपा राजधानी मात्रै बन्ने छैन, ‘संघीय राजधानी’ पनि बन्ने छ । रास्वपा महाधिवेशनमा सहभागी हुन प्रधानमन्त्री बालेन दिउँसो भरतपुर पुग्दैछन् । अधिकांश मन्त्रीहरु चितवन पुगिसके ।
प्रधानमन्त्रीदेखि मन्त्रीहरु सबै रास्वपा महाधिवेशन प्रतिनिधि छन् । रास्वपा विधानअनुसार सांसदहरु स्वतः महाधिवेशन प्रतिनिधि हुन्छन् । बालेनले तीन दिन चितवनबाटै मुलुक हाँक्ने छन् ।
अहिले मन्त्रिपरिषदमा रहेका अधिकांश सदस्य रास्वपाको आगामी केन्द्रीय समितिमा रहने अनुमान छ । केही मन्त्रीले आफ्नो उम्मेदवारी घोषणा गरिसके, केही घोषणा गर्ने तरखरमा छन् । केहीले घोषणा नगरे पनि भोलि दिउँसो उम्मेदवारी दिने छन् ।
००००
चितवनमा रास्वपाका नेता मात्रै छैनन्, हजारौं कार्यकर्ता पनि पुगेका छन् । रास्वपाका देशैभरका नेता कार्यकर्ता छन् अहिले चितवनमा ।
उद्घाटन समारोहमा अरु हजारौं समर्थकको सहभागिता रहने छ । अरु पार्टीका नेता कार्यकर्ताले पनि चासोका साथ हेरिरहेका छन्– देशकै ठूलो पार्टी रास्वपाको पहिलो महाधिवेशनले दिने सन्देशको प्रतीक्षा गरिरहेका छन् ।
त्यसैले चितवन अहिले चासोको केन्द्रमा छ । कांग्रेस सभापति गगनकुमार थापाले रास्वपा सभापति रवि लामिछानेलाई पत्र नै लेखेर शुभकामना दिएका छन्, महाधिवेशन सफलताको शुभकामना दिएका छन् ।
महाधिवेशन उद्घाटन समारोहमै पुगेर कांग्रेससहित अरु पार्टीका नेताहरुले पनि रास्वपालाई शुभकामना दिनेछन् ।
रास्वपाको हिजो बसेको केन्द्रीय समितिको बैठकले एउटा सन्देश दिइसकेको छ– रास्वपा आन्तरिक लोकतन्त्रमा विश्वास गर्ने पार्टी हो । आन्तरिक लोकतन्त्रलाई बलियो बनाउने गरी विधान संशोधन गरेको छ । अब विधानअनुसार नयाँ नेतृत्व चयन हुने छ र त्यो चयन प्रक्रियाले आन्तरिक लोकतन्त्रलाई अभ्यासमा उतार्ने छ ।
यही महाधिवेशनले पार्टी र पार्टीका नेताहरुलाई औपचारिक रुपमा वैधानिकता प्रदान गर्नेछ ।