फ्लाई दुबईका को-पाइलटले यसअघि पनि बनाएका थिए विमान हाईज्याकको योजना, छानविनमा अर्को नयाँ तथ्य सार्वजनिक

दुबई । फ्लाई दुबई जहाजका को-पाइलटले विमान अपहरण (हाईज्याक) गरी तेल अवीवको बेन गुरियन विमानस्थल वा सहरको कुनै अग्लो भवनमा ठोक्काउने योजना बनाएको खुलासा भएको छ । अमेरिका र इजरायली अधिकारीहरूका अनुसार समयमै चालक दलका सदस्य र यात्रुहरूले उनलाई नियन्त्रणमा लिएकाले सन् २००१ को सेप्टेम्बर ११ (९/११) जस्तै हुन सक्ने ठूलो विपत्ति टरेको छ ।

Watch On

ककपिटभित्र आक्रमण र यात्रुहरूको तत्परता 

संयुक्त अरब इमिरेट्स (युएई) का एटर्नी जनरलका अनुसार ओमानका बासिन्दा रहेका ती को-पाइलटले गत बुधबार दुबईबाट तेल अवीव जाँदै गरेको उडान नम्बर एफजेड१०७३ मा 'आतंकवादी आक्रमण'को प्रयास गरेका थिए ।

उनले ककपिटमा राखिएको आपतकालीन क्र्यास एक्सले मुख्य क्याप्टेन स्मित मच्छरमाथि अचानक आक्रमण गरी घाइते बनाएका थिए । क्याप्टेनले घाइते अवस्थामै कुनै किसिमले ककपिटको ढोका खोलेपछि विमानमा सवार यात्रुहरूले हमलाकारी को-पाइलटलाई नियन्त्रणमा लिएका थिए । तत्पश्चात् विमानका अर्का क्रू मेम्बरले बोइङ ७३७ म्याक्स विमानलाई सुरक्षित रूपमा साउदी अरबमा अवतरण गराएका थिए ।

योजना र अभियुक्तको पृष्ठभूमि

अनुसन्धानमा संलग्न सूत्रहरूका अनुसार अभियुक्तको नाम हमाम अल-हमामी रहेको बताइएको छ । १८० भन्दा बढी यात्रु रहेको उक्त विमानलाई इजरायलको हवाई क्षेत्रमा प्रवेश गराई बेन गुरियन विमानस्थलमा अवतरणको अनुमति माग्ने र लगत्तै विमानस्थल वा मध्य तेल अवीवको कुनै भवनमा ठोक्काउने उनको योजना थियो ।

प्रारम्भिक सोधपुछका क्रममा अभियुक्तले एक्लै यो कदम चालेको र कुनै अन्तर्राष्ट्रिय चरमपन्थी सङ्गठन वा विदेशी सरकारसँग उनको प्रत्यक्ष सम्बन्ध पुष्टि भइनसकेको युएईका अधिकारीहरूले जनाएका छन् । उनले यसअघि पनि तेल अवीव जाने अर्को उडान क्र्यास गर्ने योजना बनाएको तर विमानमा आफ्ना एक परिचित व्यक्ति भेटिएकाले योजना स्थगित गरेको बयान दिएका छन् ।

इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले को-पाइलट "इस्लामी कट्टरपन्थी विचारबाट प्रभावित" रहेको दाबी गर्दै क्याप्टेन र यात्रुहरूको साहसले ठूलो तबाही हुनबाट जोगिएको बताएका छन्।

सुरक्षा व्यवस्थामा गम्भीर प्रश्न

यस घटनापछि एयरलाइन्स र इजरायलको हवाई सुरक्षा प्रणालीमा गम्भीर प्रश्न उठेका छन् । चरमपन्थी विचारका कारण ओमानको सरकारी एयरलाइन्स 'ओमान एयर' ले उनलाई उडानबाट हटाएर प्रशासनिक काममा पठाएको थियो । त्यसपछि फ्लाईदुबईले उनलाई कसरी भर्ना गर्‍यो र उनको पृष्ठभूमि जाँच किन भएन भन्ने विषयमा प्रश्न उठेको छ ।

इजरायलसँग औपचारिक कूटनीतिक सम्बन्ध नभएका देशका नागरिकले इजरायल जाने उडान उडाउन नपाउने नियम छ । ओमानसँग इजरायलको कूटनीतिक सम्बन्ध छैन ।

इजरायली निकायहरूबीच उडान सुरक्षाको जिम्मेवारीलाई लिएर आरोप-प्रत्यारोप सुरु भएको छ । आन्तरिक सुरक्षा एजेन्सी 'शिन बेट' ले यात्रु र क्रूको सूची जाँच्ने काम यातायात मन्त्रालयको भएको बताएको छ भने यातायात मन्त्रालयले सूची नै प्राप्त नभएको र यो जिम्मेवारी गुप्तचर संस्था 'मोसाद' र 'शिन बेट' को भएको दाबी गरेको छ ।

प्रधानमन्त्री नेतान्याहुले राष्ट्रिय सुरक्षा परिषदलाई इजरायल आउने सम्पूर्ण विदेशी नागरिक उडानहरूको सुरक्षा व्यवस्था समीक्षा गर्न निर्देशन दिएका छन् । साथै, अभियुक्तले २०१५ देखि २०१७ सम्म अष्ट्रेलियामा अध्ययन गरेको खुलेकाले अष्ट्रेलियाली अधिकारीहरूले पनि उनको पृष्ठभूमिको अनुसन्धान सुरु गरेका छन् ।

युएईका महान्यायाधिवक्ता हमाद अल-शम्सीले अनुसन्धान समाप्त भएपछि विस्तृत प्रतिवेदन सार्वजनिक गरिने बताएका छन् ।

को-पाइलटका बारेमा अरू के जानकारी मिल्यो ? 

फ्लाईदुबईको उडानका को-पाइलटका बारेमा थप जानकारी बाहिर आएको छ । धेरै रिपोर्टहरूमा उनको नाम हमाम अल-हमामी बताइएको छ। युएईमा उनीसँग सोधपुछ जारी छ र इजरायली अधिकारीहरूलाई अनुसन्धानको जानकारी गराइँदैछ । 

इजरायली मिडियाले अनुसन्धानसँग जोडिएका स्रोतहरूलाई उद्धृत गर्दै बताए अनुसार क्याप्टेन स्मित मच्छरमाथि हमला गरेपछि को-पाइलटको योजना सबै कुरा सामान्य छ भनी देखाउने थियो, जसले गर्दा उनले विमानलाई इजरायलको हवाई क्षेत्रमा लैजान सकून् ।

रिपोर्टहरू अनुसार को-पाइलटको योजना बेन गुरियन विमानस्थलबाट विमान अवतरण गर्ने अनुमति लिने र त्यसपछि आफ्नो योजना पूरा गर्ने थियो ।

रिपोर्टहरू अनुसार, त्यसपछि उनले १८० भन्दा बढी यात्रुहरू भएको बोइङ ७३७ म्याक्स विमानलाई विमानस्थल वा मध्य तेल अवीवको कुनै अग्लो भवनमा ठोक्काउने योजना बनाइरहेका थिए। बताइए अनुसार उनको योजना ११ सेप्टेम्बर २००१ मा अमेरिकामा भएको अल-कायदाको आक्रमण जस्तै थियो ।

स्रोतहरूका अनुसार, उनले एक्लै यस्तो गरेको हुने सम्भावना सबैभन्दा बढी छ। उनी कुनै चरमपन्थी सङ्गठन वा विदेशी सरकारका लागि काम गरिरहेको कुरा अगाडि आएको छैन ।

रिपोर्टहरू अनुसार, को-पाइलटले अनुसन्धानकर्ताहरूलाई यो पनि बताए कि उनले पहिले पनि तेल अवीव जाने एउटा उडान अपहरण गरी क्र्यास गर्ने योजना बनाएका थिए । तर पछि उनले उक्त विचार त्यागे, किनकि विमानमा रहेका एक व्यक्ति उनका परिचित थिए ।

युएई वा इजरायलका अधिकारीहरूले यसमा तुरुन्तै कुनै टिप्पणी गरेनन् । युएईका एटर्नी जनरल हमाद अल-शम्सीकाअनुसार अनुसन्धानबाट घटनाको पूरा जानकारी, उद्देश्य र यससँग जोडिएको कुनै पनि लिङ्कको पत्ता लाग्नेछ । उनले अनुसन्धान पूरा भएपछि यसको नतिजा सार्वजनिक गरिने बताए। बिबिसी हिन्दी