कागलाई पूजा गरेर काग तिहार मनाइँदै

काठमाडौं । यमराजको दूतका रूपमा मानिने कागलाई मीठा परिकार खान दिएर आज काग तिहार मनाइँदैछ। कात्तिक कृष्ण त्रयोदशीका दिन मनाइने यो पर्वमा कागको पूजा गरी मीठो खानेकुरा दिनाले शुभ समाचार प्राप्त हुने धार्मिक विश्वास छ।

Watch On

सूर्योदयकालमा त्रयोदशी तिथि परेका दिन काग तिहार मनाउनुपर्ने शास्त्रीय मान्यताअनुसार यस वर्ष शनिबार पर्व मनाउन लागिएको नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिका अध्यक्ष डा. पुरुषोत्तम भट्टराईले बताए।

यमराजले लोकको खबर कागमार्फत थाहा पाउने भएकाले कागलाई यमदूतका रूपमा मान्ने शास्त्रीय मान्यता छ। यमराजसमक्ष राम्रो खबर पुर्‍याओस् भन्ने कामनासहित कागलाई पूजा गरी मीठा खानेकुरा दिने चलन छ।

लोकव्यवहारमा काग घरमा आएर कराएमा ‘शुभ बोल, शुभ बोल’ भन्ने प्रचलन पनि छ। काग घरवरपर आएर कराउँदा उसले कुनै खबर लिएर आएको विश्वास गरिन्छ।

काग तिहारका अवसरमा कागेश्वरी मनोहरा नगरपालिका–१ स्थित कागेश्वरी महादेव मन्दिरमा विशेष पूजा आराधना गरिन्छ। हनुमानढोकास्थित कागेश्वरी मन्दिरमा पनि कागको पूजा गर्ने परम्परा छ।

तिहार पर्व यमराजले दुष्कर्म गर्नेलाई दण्ड र सत्कर्म गर्नेलाई रक्षा गर्ने धार्मिक विश्वाससँग जोडिएको छ। यम यातनाबाट मुक्तिको कामनासहित परिवारका सदस्यका नाममा यमदीपदान गर्ने क्रम भने शुक्रबार साँझदेखि नै सुरु भएको छ। वैदिक सनातन शास्त्रीय विधिअनुसार यमदीप दक्षिण फर्काएर दान गर्ने चलन छ। यसो गर्दा यम यातनाबाट मुक्ति पाइने धार्मिक विश्वास छ।

यस वर्ष तिथिको घटबढका कारण यमपञ्चक शुक्रबार बेलुकीदेखि नै सुरु भएको हो। सायंकालमा कात्तिक कृष्ण त्रयोदशी परेका दिन यमपञ्चक सुरु हुने मान्यता छ। लक्ष्मीलाई घरमा स्थिर राख्ने विश्वासका साथ मनाइने धनतेरस पर्व पनि शुक्रबार नै मनाइएको छ। यस दिन गरगहना तथा तामाका भाँडाकुँडा किन्दा लक्ष्मी घरमा स्थिर भएर बस्ने धार्मिक विश्वास छ।